Hoesten

Nu het winter seizoen is begonnen lopen we regelmatig tegen een aantal problemen aan, zo zien we veel hoestende paarden. Dit kan natuurlijk een zeer grote verscheidenheid aan oorzaken hebben maar er zijn drie hoofd redenen waardoor we dit in de winter vaker tegenkomen.

Allereerst de geprikkelde luchtwegen. Omdat paarden van nature de hele dag buiten in de frisse lucht staan en ook nog eens zo'n 18uur met hun neus naar beneden staan hebben de luchtwegen van een paard niet een heel groot opschonend vermogen. De zwaartekracht doet immers het meest! Doordat paarden in de winter meer op stal komen te staan worden de luchtwegen al meer geconfronteerd met prikkels zoals stof en ammoniak. Verder staan ze ook meer met hun hoofd omhoog omdat ze niet aan het grazen zijn en omdat een paard ten allen tijde andere paarden wil zien en dat niet gaat op stal met je hoofd naar beneden.

Verder hebben we meer moeite de weerstand van een paard op peil te houden gedurende de winter. Tijdens het verharen maken veel paarden van nature een dipje in de weerstand door. Verder zijn er een aantal andere factoren zoals het minder aantal zonuren en bepaalde vitaminen, mineralen en sporenelementen die paarden beter uit vers gras halen en onvoldoende uit brok en ruwvoer op stal. Hierdoor kan de weerstand afnemen en krijgen ziektekiemen meer kans om voor luchtweg problemen te zorgen.                                                       

En als laatst is de 'infectiedruk' zoals we dat noemen een stuk hoger, simpelweg omdat er meer dieren op een kleiner oppervlak staan. Ze hebben meer neus-neus contact en op grotere bedrijven komen paarden ook meer in contact met nieuwe paarden die kiemen kunnen dragen waar ze nog niet bekend mee waren en dus geen weerstand tegen op hebben gebouwd.

Tips om hoest en luchtwegproblemen te voorkomen:

  • Voer voordroogkuil (uit plastic) in plaats van hooi. Hooi is extreem stoffig, ook al ruikt het kruidig en fris. Persé hooi voeren? Maak het dan minimaal een half uur nat door het hooi onder te dompelen in een grote bak water. Afspoelen van hooi in een hooinet met de tuinslang is niet genoeg.
  • Voer ruwvoer van de grond. Sleept je paard het dan door de hele stal? Hang dan een hooinet of slowfeeder laag op, zo krijgt het paard het stof minder makkelijk in zijn luchtwegen. Of stop je ruwvoer in een grote bak.
  • Gebruik vlas, hennep of zaagsel als strooisel - stro is in verhouding erg stoffig, ook gehakseld stro
  • Zet je paard buiten bij het uitmesten - bij uitmesten komt veel ammoniak en stof vrij (opstrooien)
  • Zoveel mogelijk naar buiten - ook in de winter is je paard gebaat bij lekker buiten staan, zoals  in een paddock
  • Regelmatig uitmesten - "paardengeur" is grotendeels ammoniak, wat de luchtwegen sterk irriteert. Zorg dat je stal ten alle tijde droog en fris is
  • Weerstand op peil - zorg dat je paard voldoende vitaminen en mineralen binnenkrijgt. Naast ruwvoer volstaat een mineralenbrok zoals Bonpard Forage Supplement (20gr/100kg lichaamsgewicht, € 31,15 per 5kg). Voor de luchtwegen zijn speciale kruiden behulpzaam in de preventie. Voorbeelden zijn Balsamic Air of Balsamic Control van Audevard.
  • Als paarden koorts ontwikkelen of het snot groen of geel is, direct een dierenarts waarschuwen. Grote kans dat er sprake is van een besmettelijke ziekte zoals droes, rhino of influenza

Coughing Horse

Rotstraal

"Zonder voeten geen paard", een veelgedane uitspraak en niks is minder waar want een paard kan echt niet zonder. Een paard is ook erg in zijn welzijn aangetast wanneer er iets mis is met zijn hoeven. Een probleem die we veel zien is rotstraal, zoals bij veel problemen hebben we een factor 'van binnenuit' en 'van buitenaf'. Van binnenuit komen we weer terug bij de weerstand van je paard, als een paard verminderde weerstand heeft en/of onvoldoende juiste voedingsstoffen binnen krijgt om gezonde hoeven te groeien kunnen problemen ontstaan. Maar ook de vorm van de hoef is van invloed, zo zien we meer problemen bij smalle voeten dan bij ruime, brede. De grote boosdoeners komen van buitenaf; vuil, urine, mest, omgevingsbacteriën en -schimmels die lange tijd in de hoef blijven zitten, kunnen zorgen voor een weke, ontstoken straal: rotstraal. In sommige gevallen kan rotstraal overgaan in een nog ernstiger aandoening: straalkanker. Het is dan ook belangrijk om in de winter extra aandacht te besteden aan hoefverzorging en hoefgezondheid. De aanpak of het voorkomen van rotstraal bestaat uit drie pijlers: goede voeding, regelmatige controle bij een kundige hoefsmid en hoefverzorging- en hygiëne.

Tank rotstraal, straalkanker

  • Goede voeding - Het absolute ruwvoer minimum voor een paard is 1,2kg (hooi) of 1,6kg (voordroogkuil) per 100kg lichaamsgewicht. Een paard van 600 kilo krijgt dus minimaal zo’n 10 kilo voordroogkuil per dag binnen. Omdat gehaltes vitamines in gedroogd ruwvoer snel afnemen, is een vitaminen- en mineralensupplement erg belangrijk. Voor de hoeven zijn met name biotine, zink, koper, selenium en vitamine E van belang. Kwalitatief goede producten, met een hoge dosering én goed opneembare varianten van vitaminen en mineralen zijn: Bonpard Forage Supplement (20gr/100kg lichaamsgewicht, € 31,15 per 5kg), Equilin Basic (zo’n 250-450 g per dag, per paard, €85,- voor 2x6kg) en speciaal voor de hoeven Audevard Hoof Biotin. Alles is via de praktijk te verkrijgen. De Equilin Basic kun je zelf bestellen op www.equilin.eu, met deze code DIER3421 krijg je eenmalig €5,- korting.
  • Hoefsmid – in de winter elke 6-8 weken laten bekappen en de stralen weer mooi vlak snijden. Check of je smid rijksgediplomeerd is. Veel smeden blijken enkel een bekapcursus te hebben gevolgd! Check het hier.
  • Krab dagelijks alle vier de hoeven van je paard grondig uit. Zo voorkom je infecties en heb je minimale rotstraal snel in de gaten
  • Hygiëne – zorg dat je stal droog is! Is je paard een viespeuk? Dan desnoods extra uitmesten of meer strooisel. Soms kan een ander type strooisel uitkomst bieden. Stro wordt in verband gebracht met meer irritatie en ontsteking van de voeten.
  • Blijven de stralen gevoelig voor rotstraal, dan kan Hypozin of Hooflex helpen om de stralen gezond te krijgen. Dit mag je zonder recept bij de praktijk ophalen, vestiging Benschop heeft het altijd op voorraad.

Jeuk

Paarden met zomereczeem zijn er lekker vanaf maar een andere groep begint er in de winter mee: jeuk! Paarden jeuken om veel verschillende redenen, er kan een infectieuze oorzaak zijn maar dat is bij veel paarden helemaal niet het geval. Wat in de winter vaak gebeurt, is dat paarden zweten tijdens arbeid of zelfs onder hun deken. Omdat we paarden veel minder vaak douchen of laten rollen zonder deken blijft het zweet op de huid en in de vacht zitten wat gaat jeuken. Het reguleren van de vachtgroei staat bij paarden hoofdzakelijk onder invloed van de daglengte. Vanaf 21 december worden de dagen alweer langer en zodra daar echt wat van te merken is zullen de eerste paarden al beginnen met verharen. Om van die loszittende haren af te komen zal een paard gaan jeuken.

Maar laten we vooral onze eigen rol niet vergeten. We gebruiken voor onze paarden veel verschillende shampoos en glansmiddelen maar ook wasmiddelen en kleurstoffen voor dekjes en dekens kan niet elk paard tegen. Als je paard in de winter jeukt, maak hem dan eerst eens goed schoon en probeer vervolgens alle chemicaliën op zijn lichaam te vermijden.

  • Dat betekent geen synthestische deken (liever helemaal geen deken! Paarden hebben hem echt maar zelden nodig bij het Nederlandse klimaat). Laat bij jeuk de deken af, of gebruik een 100% katoenen onderdeken.
  • Was dekjes en dekens enkel met Neutral wasmiddel of wasmiddel wat ook geschikt is voor babies. Geen wasverzachters gebruiken!.
  • Laat alle sprays, glasnmiddelen, ontklitters etc in de kast staan

Let op, sommige paarden zijn met een dikke vacht extra gevoelig voor mijt- of luizeninfecties. Je leest er hier alles over.

IMG_2669